Welk Bonsai gereedschap heb ik echt nodig?

Het aanbod aan bonsaigereedschap is overweldigend. Prijzen variëren van enkele tientjes tot honderden euro's per stuk. En er bestaan meerdere specialistische bonsai tangen, die ook nog eens in zowel gehard- als roestvrij staal beschikbaar zijn.

Ook in onze webshop is er veel om uit te kiezen, wat natuurlijk fijn is, maar een paar tips om de juiste bonsai scharen en tangen te kiezen kun je misschien wel gebruiken. We tonen hieronder een greep uit ons assortiment, maar lees vooral verder voor tips voor zowel de beginner als de gevorderde bonsai liefhebber!

Bonsai gereedschappen

1 3

Voor de beginner: start met kwaliteit

Als je alleen een aantal binnen bonsai hebt, kun je die prima in vorm houden met een keukenschaar. Maar ben je iets serieuzer bezig en wil je zelf aan de slag gaan, begin dan met de twee belangrijkste gereedschappen:

Twijgschaar - Voor fijner snoeiwerk aan kleinere takjes en twijgen. De standaard langwerpige vorm van deze bonsai schaar is ideaal om overal bij te komen in de boom.

Concaaftang - Voor het snoeien van takken vanaf de stam. De holle snede zorgt dat wonden uiteindelijk vlak helen. Kies een middelgrote maat tenzij je vooral grote bomen hebt.

Met alleen deze twee bonsai gereedschappen kom je al een heel eind. Het is verstandiger om je budget aan twee goede scharen uit te geven, dan aan een basic tangenset. Wanneer je tegen beperkingen aanloopt, breid je vanzelf uit met bijvoorbeeld:

  • Draadschaar en aluminium bonsai draad (voor eerste bedradingen)
  • Kleine zaag (wanneer takken te dik worden voor de tang)
  • Wortelhaak (bij eerste verpotbeurt)
  • Sterke schaar voor wortelsnoeien

Bonsai gereedschap kiezen

Voor de serieuze beoefenaar

Wanneer je intensiever met bonsai werkt, ontstaat behoefte aan meer gespecialiseerd gereedschap en vaak gaat ook je budget omhoog. Dat gebeurt geleidelijk. Eerst merk je dat een tweede concaaftang in andere maat handig is. Dan dat een smalle bonsai schaar werk in dichte kronen vergemakkelijkt. Zo groeit de verzameling organisch.

Snoeien en vormen

  • Jintang (handig bij het bedraden en om doodhout te maken)
  • Meerdere maten concaaftangen (kleine voor fijne takjes, grote voor stevige takken)
  • Concaaftang met halfronde snijvlakken (voor nog diepere holle sneden)
  • Knobbeltang (creëert diepere wonden voor specifieke effecten)
  • Lange smalle schaar (voor werk tussen dichte vertakking)
  • Bladschaar (voor bladsnoei en verwelkte bloemen verwijderen)
  • Entmes (maakt ruwe sneden glad voor betere genezing)
  • Diverse maten zagen (Japanse zagen werken trekkend, niet duwend)

Verpotten en wortelwerk

Het verpotten vraagt eigen gereedschap, zoals een wortelhaak en een wortelschaar of zaag. Ook zijn een aantal andere spullen handig:

  • Wortelschaar of stevige standaardschaar
  • Wortelhaak
  • Sikkelmes voor losmaken wortelkluit uit de pot
  • Zeven voor substraat in verschillende fijnheden (verwijdert stof en scheidt korrels)
  • Schepjes voor vullen potten onder laaggeplaatste takken
  • Eetstokjes voor porren substraat tussen wortels (voorzichtig, beschadig wortels niet)
  • Spatel en pincet voor aanbrengen mos en verwijderen onkruid

Bedraden en buigen

Aluminium draad werkt makkelijker dan koper en is ideaal voor beginners. Koper geeft steviger fixatie maar vraagt meer kracht en ervaring, het wordt om die reden ook nooit bij loofbomen gebruikt omdat het de bast kan beschadigen. Kortom, begin met aluminium in verschillende diktes: 1mm, 1.5mm, 2mm, 3mm, 4mm. Verder nodig:

  • Draadschaar (gewone scharen gaan kapot op draad)
  • Jintang (buigt draad en bewerkt jin)
  • Raffia of zelf fuserende rubbertape (beschermt bij zware buigingen)
  • Transparante slangetjes (bescherming bij spandraden)
  • Takkenbuigers en schroefklemmen (voor extreme buigingen van dikke takken)

Jin en shari (doodhoutwerk)

Dit is werk voor gevorderden. Jin en shari imiteren natuurlijke doodhoutvorming zoals die in bergen ontstaat door bliksem, wind en weer. Het doel is authentiek uitziend hout, zonder zichtbare menselijke sporen. Dit heb je o.a. nodig:

  • Takkensplijter (splitst dode takken natuurlijk meervoudig)
  • Jintang (trekt vezels los bij coniferen, verwijdert losse stukjes)
  • Kleine beitels en lusmessen (pellen bast, snijden sleuven)
  • Gutsensets in verschillende vormen (vormen en contouren hout)
  • Borsteltjes van staal, messing of nylon (verwijderen uitstekende vezels)
  • Jin-vloeistof (bleekt en conserveert tegelijk)

Werk voorzichtig en plan vooraf. Eenmaal verwijderd hout komt niet terug.

Bonsai scharen en tangen

1 4

1 4
Alles bekijken

Kwaliteit van Bonsai gereedschap en onderhoud

Japans gereedschap staat voor topkwaliteit en oog voor detail. Vaak zijn de tangen handgemaakt. Maar prijzen schrikken beginners af. Een Japanse concaaftang kost al snel €150.

Chinees gereedschap biedt tegenwoordig degelijke kwaliteit en is een stuk goedkoper. Voor beginners is Chinees prima, of een merk als Ryuga wat niet Japans is maar wel erg goed. Bij intensief gebruik merk je op den duur het verschil en switch je mogelijk naar de mooie Japanse bonsai gereedschappen.

Zwart staal versus roestvrijstaal - Zwart staal roest als het niet wordt onderhouden. Maar het geeft scherpere snijsneden omdat het harder is. Roestvrijstaal kost 30-50% meer maar voorkomt roest. Voor vochtige klimaten of vergeetachtige gebruikers loont roestvrijstaal.

Onderhoudstips - Je kunt je scharen en tangen goed houden door ze na gebruik af te vegen, restjes sap te verwijderen en de snijkanten af en toe in te smeren met wat olie. Tussendoor desinfecteren met alcohol helpt ziekteverspreiding voorkomen, en vergeet de scharnieren niet te smeren. Eén keer per jaar kun je de bonsai schaar slijpen met een slijpsteen (oefen dit eerst op oud gereedschap) en grondig nakijken op roest of andere slijtage.

Bot gereedschap maakt gerafelde sneden die slecht genezen. Scherp gereedschap snijdt glad en de boom herstelt snel. Gebruik gereedschap alleen waarvoor het bedoeld is. Een bonsaischaar is geen universele kniptang. Goed behandeld gaan bonsai gereedschappen decennia mee.

Een draaitafel maakt werken prettiger. Voor beginners is dit luxe, geen noodzaak. Bij groeiende collecties bespaart het tillen en voorkomt het slijtage. Simpele draaischijven volstaan, verstelbare tafels op drie poten bieden meer comfort.

Overige Bonsai gereedschappen

1 4

Ons advies bij aanschaf van Bonsai tangen en scharen

Start met kwaliteit - een concaaftang en twijgschaar vormen de basis. Investeer hier in kwaliteit. Een degelijke concaaftang van gaat lang mee. Goedkope varianten van een paar tientjes worden bot en laten rafelige sneden achter.

Voeg toe bij behoefte - Koop geen complete sets. Die bevatten vaak gereedschap dat je nooit gebruikt. Breid uit wanneer je een techniek gaat toepassen. Ga je verpotten? Koop dan verpotgereedschap. Start je met bedraden? Schaf een draadschaar en aluminium draad aan.

Koop bij een expert -  de Bonsai Shop geeft advies en levert enkel hoogwaardige producten. Neem gerust contact op als je graag wilt dat we even meedenken.